ЕВАНГЕЛЛЕ

Мц 21, 33–43. 45–46 

Гэта спадкаемца. Хадземце, заб’ём яго

+ Чытанне святога Евангелля паводле Лукі.

У той час:

Езус сказаў першасвятарам і старэйшынам народа: Паслухайце іншую прыпавесць: Быў адзін гаспадар дому, які пасадзіў вінаграднік, абнёс яго агароджаю, вычасаў у ім давіла, пабудаваў вежу і, аддаўшы яго вінаградарам, адышоў. Калі ж наблізіўся час збіраць ураджай, ён паслаў слугаў сваіх да вінаградараў, каб забраць плады свае. А вінаградары, схапіўшы слугаў ягоных, аднаго пабілі, другога забілі, а іншага закідалі камянямі. Ён зноў паслаў яшчэ больш слугаў, і з імі ўчынілі тое самае. Урэшце ён паслаў да іх свайго сына, кажучы: Пасаромеюцца сына майго. Але вінаградары, убачыўшы сына ягонага, сказалі адзін аднаму: Гэта спадкаемца. Хадземце, заб’ём яго і завалодаем спадчынай ягонай. І, схапіўшы яго, выкінулі з вінаградніку і забілі. Калі ж прыйдзе гаспадар вінаградніку, што зробіць ён з гэтымі вінаградарамі? Кажуць Яму: Злодзеяў гэтых пакарае ліхою смерцю, а вінагараднік аддасць іншым вінаградарам, якія будуць аддаваць яму плады ў адпаведны час. Езус кажа ім: Няўжо ж вы ніколі не чыталі ў Пісаннях: Той камень, які адкінулі будаўнікі, стаўся галавою вугла; праз Пана гэта сталася і дзіўнае ў вачах нашых. 

Таму кажу вам, што адымецца ў вас Валадарства Божае і дадзена будзе народу, які прынясе плады яго.

Калі першасвятары і фарысеі пачулі Ягоныя прыпавесці, зразумелі, што Ён гаворыць пра іх. І намагаліся схапіць Яго, але баяліся людзей, бо тыя лічылі Яго прарокам.

Гэта слова Пана.

 Catholic.by

«Ізраэль любіў Юзафа больш за ўсіх сваіх сыноў», — гэтыя словы з першага чытання ўтвараюць «фон» для сённяшняй літургіі слова. Любоў з’яўляецца найважнейшым і асноўным вопытам у жыцці кожнага з нас. Дзякуючы гэтаму вопыту мы можам любіць іншых і саміх сябе. Калі няма любові, то прыняцце іншага чалавека і самога Бога становіцца вялікім выклікам. Таму слова Божае датычыць кожнага з нас. Напэўна, ніхто з нас не можа сказаць, што яму хапае любові. Не… Мы толькі слабыя людзі.

Калі браты Юзафа ўбачылі, як бацька любіць яго, то напоўніліся нянавісцю да брата ды так, што «не маглі нават спакойна размаўляць з ім». Гэта вельмі дзіўна. Здавалася б, чалавек глядзіць на любоў, але вынікам гэтага становіцца нянавісць, зайздрасць. Здавалася б, выгляд любячых асобаў напаўняе надзеяй і радасцю, вучыць любіць. Аднак не заўсёды. Пасля першароднага граху чалавек з цяжкасцю праяўляе любоў да іншых. Мы часта памыляемся наконт таго, што такое любоў. Нават больш за тое, нам нашмат лягчэй хацець таго, што дрэннае.

Дык што ж такое любоў? Айцы Касцёла гавораць, што Юзаф — гэта вобраз Хрыста. Як Юда прадаў Езуса, так і Юзафа прадалі ягоныя браты. Асоба Езуса — гэта ключ, які дазваляе зразумець гэтую гісторыю і адказаць на пытанне, што такое любоў. Каб пачуць адказ, трэба сустрэцца з Езусам, паглядзець на Яго жыццё і прасіць, каб Яго Дух дапамагаў нам. І менавіта тут разважанні заканчваюцца, а пачынаецца час майго асабістага спаткання з Богам...

Ці заўважаю я ўласныя слабасці, калі асуджаю іншых?

Ці памятаю я цуды і знакі, якія Езус зрабіў у маім жыцці?

Ці прагну ад ўсяго сэрца прабачаць маім бліжнім, якія мяне пакрыўдзілі? Ці малюся я за іх?

Брат Міхал Бачкура OFMCap, Польшча.

ЕВАНГЕЛЛЕ

Лк 16, 19–31

Ты атрымаў ужо сваё дабро ў жыцці сваім, таксама і Лазар — ліха. Цяпер жа ён тут суцяшаецца, а ты пакутуеш

+ Чытанне cвятога Евангелля паводле Лукі.

У той час:

Езус сказаў фарысеям: Быў адзін багаты чалавек, які апранаўся ў парфіру і тонкае палатно і кожны дзень цудоўна банкетаваў. А нейкі жабрак, па імені Лазар, ляжаў каля ягонай брамы ў струпах і хацеў насыціцца тым, што падала са стала багацея. Сабакі ж прыходзілі і лізалі струпы ягоныя. 

Памёр жабрак і ўзнесены быў Анёламі на ўлонне Абрагама. Памёр і багаты і быў пахаваны. У пекле, будучы ў пакутах, ён узняў вочы свае, убачыў здалёк Абрагама і Лазара на ўлонні ягоным. І, усклікнуўшы, сказаў: Ойча Абрагаме, злітуйся нада мною і пашлі Лазара, каб памачыў канец пальца свайго ў ваду і ахаладзіў язык мой, бо я пакутую ў полымі гэтым. Але Абрагам сказаў: Дзіця, успомні, што ты атрымаў ужо сваё дабро ў жыцці сваім, падобным чынам і Лазар — ліха. Цяпер жа ён тут суцяшаецца, а ты пакутуеш. І да ўсяго гэтага паміж намі і вамі пакладзена вялізная прорва, так што тыя, хто хоча, не могуць перайсці адсюль да вас, ні адтуль да нас не могуць перайсці. 

Тады сказаў ён: Дык прашу цябе, ойча, пашлі яго ў дом бацькі майго, бо ў мяне пяць братоў. Няхай засведчыць ім, каб і яны не прыйшлі ў гэтае месца пакуты. Абрагам адказаў: У іх ёсць Майсей і прарокі, няхай слухаюцца іх. А ён сказаў: Не, ойча Абрагаме, толькі калі хтосьці з мёртвых прыйдзе да іх, пакаюцца. Тады Абрагам сказаў яму: Калі Майсея і прарокаў не слухаюцца, то, калі хто і ўваскрэсне з мёртвых, не павераць.

Гэта слова Пана.

 

Catholic.by

Сёння ў першым чытанні параўноваюцца два тыпы людзей. Першы - нешчаслівы, а другі - шчаслівы. Чаму першы нешчаслівы? Таму што думае толькі пра сябе. Насамрэч з’яўляецца ён нявольнікам уласнага “Я”, з якога хоча чэрпаць сілы. Ягонае “Я” быццам пустыня, якая не прыносіць жыццядайнай вільгаці. Аднак ён падманвае сам сябе, што ўсё інакш. У гэтай ілюзіі і заключаецца яго распачлівае становішча.

Чаму другі шчаслівы? Бо ён вольны ад сябе. Ён давярае Пану. Дзякуючы гэтаму, яму хапае вады. Ён з’яднаны з Айцом, Які дае яму сілы. Не мусіць перажываць, што пустыня, сярод якой ён знаходзіцца заб’е яго. Ён давярае Богу, а Бог яго благаслаўляе і клапаціцца пра яго.

З гэтым чытаннем вельмі сугучна Евангелле. Падобным чынам як у першым чытанні прарок Ерамія, Езус прадстаўляе нам двух людзей: Багача і Лазара. Першы задаволены на зямлі, але так, як чалавек з першага чытання, намагаецца чэрпаць сілу з самога сябе. Лазар выглядае як нешчаслівы, але ён адданы Ласцы Божай, давярае Богу. У канцы Адхлань - няшчасце для анаго, і ўлонне Абрагама – шчасце для другога. Шчасце Багача ператвараецца ў прагненне, а нястача Лазара ў поўню. Ілюзія, якой жыў Багач, развейваецца, яго сілы абмежаваныя. Сіла Бога - вечная, і гэта яна пабуджае Лазара да жыцця.

З якім з гэтых прыкладаў я магу на дадзены момант атаясамлівацца?

Ці не пакутую з-за таго, што чэрпаю сілы з сабе самога?

Называю рэчы сваімі імёнамі ці жыву ілюзіяй?

Што з’яўляецца маім найбольшым прагненнем?

бр. Кшыштоф Фабіх OFMCap, Польшча

 

ЕВАНГЕЛЛЕ

Лк 15, 1–3. 11–32

Гэты брат твой быў мёртвы і ажыў 

+ Чытанне святога Евангелля паводле Лукі.

У той час:

Набліжаліся да Езуса ўсе мытнікі і грэшнікі, каб паслухаць Яго. А фарысеі і кніжнікі наракалі, кажучы: Ён прымае грэшнікаў і есць з імі.

Але Езус расказаў фарысеям і кніжнікам наступную прыпавесць, кажучы: 

У аднаго чалавека было два сыны. Малодшы з іх сказаў бацьку: Ойча, дай належную мне частку маёмасці. І той падзяліў паміж імі маёмасць. Праз некалькі дзён малодшы сын забраў усё і ад’ехаў у далёкі край, і там растраціў сваю маёмасць, жывучы распусна.

А калі ён аддаў усё, настаў вялікі голад у тым краі, і ён апынуўся ў нястачы. Тады пайшоў і наняўся да аднаго жыхара гэтага краю, а той паслаў яго на свае палі пасвіць свіней. Ён жадаў напоўніць жывот свой стручкамі, што елі свінні, але ніхто не даваў іх яму.

Апамятаўшыся, ён сказаў: Колькі наймітаў у бацькі майго маюць удосталь хлеба, а я гіну тут з голаду. Устану і пайду да бацькі майго, і скажу яму: Ойча, я зграшыў супраць неба і перад табою. Я ўжо не варты называцца тваім сынам. Прымі мяне як аднаго з наймітаў тваіх. І ён ўстаў, і пайшоў да свайго бацькі.

А калі быў яшчэ далёка, убачыў яго бацька ягоны, і зжаліўся, і, пабегшы, кінуўся яму на шыю, і пацалаваў яго. А сын сказаў яму: Ойча, зграшыў я супраць неба і перад табою. Я ўжо не варты называцца тваім сынам.

Бацька ж сказаў слугам сваім: Прынясіце хутчэй найлепшую вопратку і апраніце яго, і дайце пярсцёнак на руку яго і сандалі на ногі. Прывядзіце адкормленае цяля і зарэжце. Будзем есці і весяліцца, бо гэты сын мой быў памерлы і ажыў, прапаў і знайшоўся. І пачалі весяліцца.

А старэйшы сын ягоны быў на полі. І калі, вяртаючыся, падышоў да дому, пачуў музыку і танцы. Паклікаўшы аднаго са слугаў, спытаўся: Што гэта такое. Той адказаў яму: Брат твой вярнуўся, і бацька твой зарэзаў адкормленае цяля, бо атрымаў яго назад здаровым.

Ён разгневаўся і не хацеў уваходзіць. Тады выйшаў бацька ягоны і пачаў прасіць яго. Але ён адказаў бацьку: Вось я столькі гадоў служу табе і ніколі не парушыў загаду твайго, але ты ніколі не даў мне нават казляня, каб я павесяліўся з маімі сябрамі. А калі вярнуўся гэты сын твой, які змарнаваў тваю маёмасць з распусніцамі, ты зарэзаў для яго адкормленае цяля.

Ён жа адказаў яму: Дзіця, ты заўсёды са мною, і ўсё маё — тваё. А цешыцца і весяліцца трэба было таму, што гэты брат твой быў мёртвы і ажыў, прапаў і знайшоўся.

Гэта слова Пана.

 Catholic.by

Айцы Касцёла казалі, што гэты фрагмент Евангелля з’яўляецца адлюстраваннем усяго Езусавага паслання, гэта быццам Евангелле ў таблетцы. Езус скіроўвае сваю прыпавесць да двух вельмі розных асяроддзяў. З аднаго боку — грэшнікі і мытнікі, а з іншага — фарысеі і кніжнікі. Езус нібы кажа: «Убачце сябе ў гэтым слове, пашукайце сябе ў кімсьці з гэтых сыноў». Праблема ўзнікае тады, калі аказваецца, што абодва сыны — грэшнікі і што Добрая Навіна, якую абвяшчае Езус, прызначаецца менавіта грэшнікам. Як міласэрны Айцец з прыпавесці, Езус бяжыць да грэшніка, схіляецца да яго і падымае. Падняць, аднак, можна толькі таго, хто прызнае сваё падзенне і хоча пакаяння. Малодшы сын з прыпавесці настолькі моцна прыніжаны ўласным грахом, што сцвярджае сваю нягоднасць называцца сынам: «Прымі мяне як аднаго з наймітаў тваіх». Але Айцец не пагаджаецца на такія адносіны. Ён не можа яго любіць неяк інакш, чым як свайго сына.

Бяда для хрысціяніна — прыняць пазіцыю іншага сына. Ні разу з яго вуснаў не выходзіць слова «Айцец». Чаму так адбываецца? Старэйшы сын хоча сказаць адно: «Я б усталяваў лепшы парадак, калі б Цябе не было, без Цябе было б лепш». Старэйшы сын нібыта заслеплены, ён не бачыць любові Айца. Ён сцвярджае, што той не варты называцца яго Айцом.

Езус ніколі не адмаўляецца ад чалавека. Евангелле пра міласэрнага Айца выразна паказвае нам гэтую праўду: Бог любіць нас і хоча, каб мы жылі.

Ці з’яўляюцца мае адносіны з Богам сыноўскімі адносінамі?

Якім чынам я даю адчуць сваім бліжнім, што люблю іх і хачу каб яны жылі?

Хто я ў прыпавесці пра міласэрнага Айца?

Брат Борыс Карчмажык OFMCap

ЕВАНГЕЛЛЕ

Ян 2, 13–25

Зруйнуйце святыню гэтую, і Я за тры дні ўзнясу яе

+ Чытанне святога Евангелля паводле Яна.

Набліжалася юдэйская Пасха, і Езус прыйшоў у Ерузалем. І знайшоў у святыні тых, хто прадаваў валоў, авечак і галубоў, і мянялы сядзелі там. І зрабіў бізун з вяровак і павыганяў усіх са святыні, а таксама авечак і валоў, грошы мянялаў парассыпаў, а сталы папераварочваў. А прадаўцам галубоў сказаў: Забярыце гэта адсюль і не рабіце дому Айца Майго домам гандлю. І прыгадалі вучні Ягоныя, што напісана: Клопат аб доме Тваім з’ядае Мяне.

На гэта юдэі сказалі Яму ў адказ: Які знак пакажаш нам, што можаш гэтак рабіць? Езус сказаў ім у адказ: Зруйнуйце святыню гэтую, і Я за тры дні  ўзнясу яе.  

І сказалі юдэі: Гэтая святыня будавалася сорак шэсць гадоў, а Ты ўзнясеш яе за тры дні?

Казаў жа Ён пра святыню цела свайго. І калі Ён уваскрос з мёртвых, то вучні Ягоныя ўспомнілі, што Ён казаў гэта, і паверылі Пісанню і слову, якое казаў Езус.

І калі Ён быў у Ерузалеме на свяце Пасхі, многія, убачыўшы ўчыненыя Ім цуды, паверылі ў імя Ягонае. Але сам Езус не давяраўся ім, бо сам ведаў усіх і не меў патрэбы, каб хто сведчыў пра чалавека, бо сам ведаў, што было ў чалавеку.

Гэта слова Пана.

 Catholic.by

Напэўна, большасць з нас хацела б, каб пра наш бацькоўскі дом можна было сказаць так, як спявае Лявон Вольскі ў песні «Простыя словы». Езус таксама хоча, каб Яго бацькоўскі дом быў такой прасторай, дзе шмат любові, дзе людзям «ёсць чым сагрэцца, ёсць дзе схавацца». Аднак Хрыстос прыходзіць і бачыць, што святыню ператварылі ў дом гандлю. Ён абурыўся не толькі таму, што людзі там гандлявалі ахвярнымі жывёламі і мянялі валюту між сабой. Але яны ж і з Богам спрабавалі гандляваць! Маўляў, «вось Табе, Божа, два тлустыя бараны, а Ты мне — шчасця, здароўя…». Не так павінна быць у сапраўдным бацькоўскім доме, дзе Бог — Айцец, а не партнёр па бізнесу. Калі вучні ўбачылі рэакцыю Езуса, то ўзгадалі словы псальму: «Руплівасць аб доме Тваім з’ядае мяне» (Пс 69, 10). Як жа рупліва Хрыстос клапоціцца пра святыню — ажно змагаецца!

Духоўнае жыццё хрысціянаў таксама можна ўмоўна назваць святыняй, гэта значыць, такім месцам, дзе дзеці сустракаюцца з нябесным Айцом. Існуе, аднак, спакуса спрабаваць падкупіць Бога дзеля дасягнення нейкіх сваіх смешных мэтаў, амбіцый ці капрызаў. Езус не толькі хоча ачысціць нашую святыню ад гандлярскага менталітэту, але таксама хоча навучыць нас, як прыходзіць да Айца па-сыноўску — сэрца да Сэрца. 

Ці ёсць ува мне сыноўні давер да Бога, калі я прашу Яго аб чымсьці?

Ці прыходжу я на Імшу або адарацыю Найсвяцейшага Сакрамэнту, каб проста пабыць з Богам, быццам у бацькоўскім доме?

Брат Андрэй Квяцінскі OFMCap, Літва.

ЕВАНГЕЛЛЕ

Лк 4, 24–30

Езус, як Ілля і Елісей, не быў пасланы толькі да юдэяў

+ Чытанне святога Евангелля паводле Лукі.

Калі Езус прыйшоў у Назарэт, Ён звярнуўся да людзей у сінагозе: Сапраўды кажу вам: ніводзін прарок не з’яўляецца пажаданым на сваёй бацькаўшчыне. Па праўдзе кажу вам: шмат ўдоваў было ў Ізраэлі ў дні Іллі, калі замкнёным было неба тры гады і шэсць месяцаў, так што быў вялікі голад па ўсёй зямлі. І да ніводнай з іх не быў пасланы Ілля, а толькі да аўдавелай жанчыны ў Сарэпту Сідонскую. Шмат таксама было пракажоных у Ізраэлі ў часы прарока Елісея, і ніводзін з іх не быў ачышчаны, апрача Наамана сірыйца.

Пачуўшы гэта, усе ў сінагозе напоўніліся гневам і, устаўшы, выгналі Яго прэч з горада, і павялі на вяршыню гары, на якой быў пабудаваны іх горад, каб скінуць Яго. 

Але Ён, прайшоўшы паміж іх, адышоў.

Гэта слова Пана.

 Catholic.by

Надзвычайным і велічным чалавекам лягчэй прызнаць кагосьці з незнаёмых табе людзей, чым бліжняга. Уяві сабе, што твой сусед прыходзіць у касцёл і кажа ўсім: «Я прарок і кажу вам слова ад Бога», або «Я бачыў сон сёння ноччу, і Пан мне сказаў...». Калі ты ведаеш, што гэты чалавек сварыцца з жонкай, што ягоныя дзеці шкодзяць на падворку, а яго самога часта бачаць п’яным, то як будзеш ставіцца да яго словаў?

У суботні дзень Хрыстос прыйшоў у сінагогу ў Назарэце, калі юдэі чыталі пісанні, а той, хто гэта рабіў, лічыўся прарокам. Народ слова — прароцкі народ. Хрыстос абвяшчае сваім знаёмым і блізкім, што вось цяпер споўніліся словы прароцтва Ісаі. Кажа, што сёння споўніліся словы пісання: «Дух Пана на Мне; бо Ён намасціў Мяне абвяшчаць добрую навіну ўбогім, паслаў Мяне абвяшчаць вызваленне палонным і сляпым вяртаць зрок, каб выпусціць спакутаваных на свабоду, каб абвясціць год ласкі Пана». А яны пачалі крычаць: «Ці не сын Юзафа гэта?» Ці ж гэта не наш сусед, знаёмы?

Хрыстус узгадаў тады прымаўку: «Лекар, вылечы самога сябе; зрабі і тут, у тваёй бацькаўшчыне тое, што, як мы чулі, сталася ў Кафарнауме». І тады дадае тое, што мы чытаем сёння: «Ніводнага прарока не прымаюць на бацькаўшчыне яго…». А пасля Езус  прыводзіць прыклады з гісторыі Ізраэля, якія сведачаць пра гэта: удава з Сарэпты Сідонскай і сірыец Нааман. Чаму Бог выбраў гэтых дваіх, а не ўзяў каго-небудзь з таго народу, які чытаў Тору (Божы закон) у сінагозе? Што было ў той удаве і ў Наамане, што Бог іх выбраў?

Падчас вялікага голаду прарок Ілля не павінен быў памерці. У той цяжкі час, калі немагчыма было купіць ні хлеба, ні іншай ежы, Бог шукаў чалавека, які б выканаў місію ратавання жыцця прарока. І знайшоў менавіта ўдаву ў Сарэпце Сідонскай, язычніцу, у якой было столькі веры, што яна спякла прароку ляпёшку з апошняй жмені мукі і рэштак алею, кожны дзень рызыкуючы, што ежы не хопіць яе дзіцяці і ёй самой. У Ізраэлі такога чалавека не знайшлося, бо сярод сваіх прарока не цэняць. Менавіта гэта раззлавала народ, які чытаў Тору.

Праказа — сур’ёзная хвароба. Шмат было пракажоных у Ізраэлі, але Бог узглянуў на Наамана, правадыра сірыйскіх войскаў, які неаднойчы перамагаў Ізраэль. Нааман як военачальнік быў непераможны. Як муж ён быў клапатлівы, бо з баявога паходу прывёз сваёй жонцы служанку. І ад гэтай дзяўчыны Нааман даведаўся, як чытаем у першым чытанні, што Елісей — прарок. Нааман паверыў і рушыў у дарогу, хоць у яго быў палітычны канфлікт з каралём Ізраэля. Аднак Елісей паклікаў яго і даў яму слова, якое трэба было выканаць: «Ідзі і абмыйся сем разоў у Ярдане, і загоіцца цела тваё, і будзеш ачышчаны». Трэба памятаць, што праказа Наамана перайшла да Гехазія, елісеевага вучня, які хацеў нажыцца за кошт Наамана. І ніводны з ізраэльцаў не быў ачышчаны ад праказы, толькі сірыец Нааман спазнаў аздараўленне.

Менавіта гэтыя прыклады — пра Наамана і ўдаву — разгневалі народ, які шанаваў Божы закон. Рэагуючы менавіта на гэтыя словы, ізраэліты выгналі Хрыста прэч з горада, і павялі на вяршыню гары, каб скінуць Яго. 

Сёння Езус гаворыць у Касцёле. Касцёл — супольнасць веруючых людзей — з’яўляецца прарокам, якому супраціўляецца свет. Ворагі Касцёла не сядзяць на месцы, а ўстаюць у гневе барацьбы з Богам, выкідваючы Божыя знакі з горада. Сёння людзі супраціўляюцца знаку крыжа, які спартсмен робіць перад скачком, а ў канчатковым выніку мэта злога праз людзей — забіць веру і забіць Касцёл як супольнасць. Але Бог мацнейшы і дазваляе Касцёлу прайсці і адыйсці ў іншыя месцы, як адышоў Езус ад разгневаных ізраэльцаў.

Пра што гаворыць табе постаці ўдавы з Сарэты Сідонскай і Наамана? Чаму Бог даручыў ім важную місію ў гісторыі?

На чыім ты баку? Ці слухаеш навучанне Касцёла, ці, можа, затыкаеш вушы на голас праўды?

Чаму гнеў на дабро і праўду прыходзіць так проста, а чыніць дабро так складана?

Брат Юліуш Пырэк OFMCap, Польшча

ЕВАНГЕЛЛЕ

Мц 18, 21–35

Калі не даруеш брату свайму, Айцец не даруе табе

+ Чытанне святога Евангелля паводле Мацвея.

У той час:

Пётр падышоў да Езуса і сказаў Яму: Пане, калі мой брат будзе грашыць супраць мяне, колькі разоў я павінен прабачаць яму? Ці аж сем разоў? Езус адказвае яму: Не кажу табе, што аж сем разоў, але ажно семдзесят сем разоў. 

Таму Валадарства Нябеснае падобнае да караля, які захацеў разлічыцца са сваімі слугамі. Калі ён пачаў разлічвацца, прывялі да яго аднаго, які вінен быў яму дзесяць тысячаў талантаў. Паколькі той не меў чым заплаціць, то гаспадар загадаў прадаць яго і жонку, і дзяцей, і ўсё, што ён меў, і заплаціць. Тады, упаўшы, слуга кланяўся перад ім і казаў: Будзь велікадушны да мяне, і ўсё табе аддам. Гаспадар, злітаваўшыся над гэтым слугою, адпусціў яго і дараваў яму доўг. А калі гэты слуга выйшаў, знайшоў аднаго з сабратоў сваіх, які вінен быў яму сто дынараў, і, схапіўшы яго, душыў, кажучы: Аддай мне, што вінен. Тады сабрат яго ўпаў да ног ягоных і маліў яго, кажучы: Будзь велікадушны да мяне, і аддам табе. Але той не захацеў, а пайшоў і пасадзіў яго ў вязніцу, пакуль не аддасць доўгу. 

Сабраты яго, убачыўшы, што здарылася, засмуціліся і, прыйшоўшы, расказалі гаспадару свайму ўсё, што cталася. Тады гаспадар ягоны паклікаў яго і сказаў: Нягодны слуга! Увесь твой доўг я дараваў табе, таму што ты папрасіў мяне; ці ж не належала і табе змілавацца над сабратам тваім, як і я змілаваўся над табою? I, разгневаўшыся, гаспадар ягоны аддаў яго мучыцелям, пакуль не верне яму ўсяго доўгу. Так і Айцец Мой Нябесны зробіць вам, калі кожны з вас ад сэрца вашага не даруе брату свайму.

Гэта слова Пана.

 Catholic.by

У сённяшнім свеце ў многіх людзей ёсць даўгі. Студэнт бярэ студэнцкі крэдыт. Маладая сям’я бярэ крэдыт на жыллё, уладальнік фірмы бярэ крэдыт на выкананне запланаванага праекту. Усе яны даўжнікі. Часам людзі вяртаюць гэтыя даўгі, а часам з-за гэтага бывае шмат праблемаў, бо калі чалавек губляе працу, то яму няма чым плаціць, тады пачынаецца бяда.

Аднак гэтыя матэрыяльныя даўгі з’яўляюцца вобразам іншага доўгу, які чалавек мае перад Богам. Шмат хто думае, што гэта вельмі розныя рэчы і паміж імі няма нічога супольнага. Аднак усе яны адбываюцца ў сэрцы чалавека. Думкі, як вярнуць доўг, як выплаціць крэдыт, жывуць у сэрцы, але ж і грахі таксама ў сэрцы.

Колькі разоў я павінен прабачыць? Гэтае пытанне Пятра ёсць таксама і ўнутры нас. Можа, і ў нашых сэрцах мы носім перакананне, што прабачаць мы не абавязаны, што яно нікому не патрэбна, а добра жыць можна і нікому не прабачаючы. Дастаткова забыць крыўду, выпіхнуць яе ў небыццё. Аднак бываюць такія крыўды, што іх немагчыма выцясніць, і яны ўсцяж будуць нас пабуджаць да помсты. Інакш кажучы: або прабачэнне, або помста, гэта значыць памнажэнне няправеднасці. Ён цябе абразіў, прычыніў крыўду, дык і ты можаш яму прычыніць крыўду, бо гэта ж нейкая вымяральная справядліваць, вока за вока, зуб за зуб. 

Бог, аднак, паказвае шлях прабачэння, даравання даўгоў. Ён сам даруе нам тыя дзесяць тысяч талантаў. Гэта сума даніны, якую Карфаген заплаціў Рыму за пунічныя войны. Цэлая дзяржава не магла эканамічна справіцца з такім доўгам, а што ўжо казаць пра аднаго чалавека. Велічыня доўгу паказвае таксама глыбіню літасці Пана. «Гаспадар, злітаваўшыся над гэтым слугою, адпусціў яго і дараваў яму доўг». Чалавек не меў з чаго аддаць, нават продаж усяго дома не аддавала гэтага доўгу, але асуджала слугу на няволю. Просьба слугі «будзь велікадушны да мяне, і ўсё табе аддам» паказвае адсутнасць рэалізму ў ягоным сэрцы. Можа, менавіта таму ён «душыў» іншага за сто дынараў — чатырохмесячную плату работніка ў вінаградніку — бо спадзяваўся, што той верне доўг. У той час як яго ўласны доўг быў дараваны з ласкі, але ён тае ласкі не прыняў, бо хацеў сам аплаціць свае даўгі. Праблема тут не толькі ў прабачэнні, але таксама ў прыняцці прабачэння.

«Ці ж і ты не павінен быў злітавацца над сабратам тваім, як і я злітаваўся над табою?» Як Бог літуецца над намі, так і мы — над вінаватымі перад намі. Такім чынам, Бог вучыць нас, што кожнаму трэба з усяго сэрца прабачыць свайму брату, а ў жыцці вельмі важнаю з’яўляецца не толькі справядлівасць, але таксама і міласэрнасць. Жанчыне, якая была ў сварцы з мужам, святы Францішак сказаў: «Ідзі скажы мужу ад Бога і ад мяне, што цяпер час збаўлення, а ў канцы будзе час справядлівасці». І яны прымірыліся. 

Чаму грахі з’яўляюцца такім вялікім доўгам, што мы не можам яго аплаціць?

Ці ёсць у табе ўдзячнасць Богу за бясплатнае дараванне даўгоў граху?

Каму са сваіх бліжніх ты павінен яшчэ прабачыць крыўды?

Чаму прабачэнне бліжняму магчымае?

Якую ролю ў тваім прабачэнні адыгрывае ўдзячнасць Богу за дараванне тваіх правінаў?

Ці дараваў ты каму небудзь у сваім жыцці матэрыяльныя даўгі? Чаму ты зрабіў гэта?

Брат Юліуш Пырэк OFMCap, Польшча

ЕВАНГЕЛЛЕ

Мц 5, 17–19

Хто ж выканае і навучыць, той вялікім назавецца ў Валадарстве Нябесным

+ Чытанне святога Евангелля паводле Мацвея.

У той час:

Езус сказаў сваім вучням: Не думайце, што Я прыйшоў адмяніць закон ці прарокаў: не адмяніць прыйшоў Я, але выканаць. Бо сапраўды кажу вам: пакуль не праміне неба і зямля, ніводная ёта, ніводная рыска не знікне з закону, пакуль не збудзецца ўсё. Таму, калі хто парушыць адну з гэтых найменшых запаведзяў і навучыць гэтаму людзей, той найменшым назавецца ў Валадарстве Нябесным. Хто ж выканае і навучыць, той вялікім назавецца ў Валадарстве Нябесным. 

Гэта слова Пана.

 Catholic.by

Часта малады чалавек сумняваецца ў мэтазгоднасці дзесяці Божых запаведзяў, думае, што варта абыходзіцца без іх. Аднак адмяніць запаведзі спрабавала калісьці Вялікая   французская рэвалюцыя, калі замест дэкалогу ўстанавіла «скрыжалі правоў чалавека». Рэвалюцыянеры хацелі змяніць маральны закон і распачаць новую эру. Сапраўды, многае змянілася. Але палілася кроў...

Такім чынам, былі ўжо спробы адмовіцца ад Божага закону не толькі ў сэрцах моладзі. Бог сказаў: не забівай, а чалавек усцяж робіць аборты… і г. д.

Хрыстос не хацеў адмяняць закон, а хацеў выканаць яго. Ён не ўчыніў граху, а дзеля нас стаўся грахом. Ён памёр смерцю злачынцы згодна з законам і яго разуменнем юдэямі.

Чалавек не можа быць Богам, таму Хрыстос памёр згодна з правам, бо той, хто зласловіць і называе чалавека Богам, — ідалапаклоннік, таму заслугоўвае смерці. Хрыстос, аднак, — сапраўдны Божы Сын, гэта значыць Бог, Які стаў чалавекам і пацвердзіў гэта сваёю смерцю і ўваскрасеннем. Ці з-за гэтага нам трэба адмяніць закон або навучаць чамусьці іншаму? Не. Больш за тое, Хрыстос хоча, каб мы вучылі Божаму закону і вучылі выконваць яго. За гэта ёсць узнагарода ў Валадарстве Нябесным. Гэта нашая мудрасць і ўмеласць, закон ахоўвае нас і робіць жыццё справядлівым. Адначасова дзякуючы Божаму закону мы набліжаемся да праўдзівага Бога і становімся святымі, як Ён святы.

Да якой катэгорыі людзей ты прыналежыш: да тых, хто навучае Божаму закону і спаўняе яго, ці да тых, хто хоча яго змяніць?

Брат Юліуш Пырэк OFMCap, Польшча

ЕВАНГЕЛЛЕ

Лк 11, 14–23

Хто не са Мною, той супраць Мяне

+ Чытанне святога Евангелля паводле Лукі.

У той час:

Езус выганяў злога духа нематы. А калі злы дух выйшаў, нямы чалавек загаварыў, і людзі здзівіліся. Але некаторыя з іх казалі: Ён выганяе дэманаў сілаю Бэльзэбула, князя дэманаў. А іншыя, выпрабоўваючы, патрабавалі ад яго знаку з неба.

Але Ён, ведаючы іх думкі, сказаў ім: Усялякае валадарства, якое падзялілася ў самім сабе, спусташаецца, і дом падае на дом. Калі ж і сатана раздзяліўся ў сабе, як устаіць валадарства ягонае? Вы ж кажаце, што Я сілаю Бэльзэбула выганяю злых духаў. А калі Я сілаю Бэльзэбула выганяю злых духаў, то сыны вашыя сілаю каго выганяюць іх? Таму яны будуць вашымі суддзямі. Калі Я пальцам Божым выганяю злых духаў, то прыйшло да вас Божае Валадарства. Калі ўзброены асілак пільнуе свой двор, у бяспецы маёнтак ягоны. Калі ж мацнейшы за яго нападзе і пераможа яго, то возьме ўсю зброю яго, на якую той спадзяваўся, і раздасць здабычу сваю. Хто не са Мною, той супраць Мяне, і хто не збірае са Мною, той раскідвае.

Гэта слова Пана.

 Catholic.by

Валадарства зла эфектыўна наладжанае і непадзеленае ў сабе, таму нельга недаацэньваць яго сілу. Калі недаацэньваеш праціўніка, то можаш прайграць амаль завершаную бітву ці нават вайну. «Ён навучыць бітве рукі мае, і пальцы мае – вайне» (Пс 144, 1). Аднак, змагаючыся, трэба ведаць, на чыім ты баку. Хрыстус надзяліў Апосталаў уладай выганяць злых духаў Божай моцаю, а не ўласнай сілай. Калі дэман не дазваляе чалавеку гаварыць, то Хрыстус мацнейшы і адкрывае чалавеку вусны. Дэман пазбаўляў апантанага кантакту з іншымі, бо мова — гэта магчымасць аддаваць сябе іншай асобе, а Хрыстус вярнуў чалавеку здольнасць наладжваць кантакт.

Чалавек можа ўчыніць цвёрдым свой карак, стаць упартым і не слухаць Бога, можа стаць нават горшым за сваіх продкаў. Чалавек здольны не толькі вырачыся Божага слова, але і самога Бога, набліжаючыся гэтак да Бэльзэбула і абвінавачваючы Бога ў тым, быццам Ён — уладар цемры. Бог ёсць святло і няма ў Ім ніякае цемры. Таму, калі Бог кліча, а чалавек не адказвае, становіцца нямым, варта прыйсці па дапамогу да Хрыста, які вяртае мову і вызваляе з путаў нематы. Хрыстус прыходзіць, каб знішчыць перамогу д’ябла, у тым ліку і гэтую нямогласць адказаць на Божы заклік.

Той, хто распазнаў прыход Бога і ўдзельнічае ў святле, якім ёсць Бог, будзе суддзёю гэтага свету. Той, хто адказаў на Божае пакліканне, будзе судзіць свет. Калі бачыш зло і перамагаеш яго моцаю дабра, то ты на добрым шляху. Зла не пераможаш злом, а толькі дабром. Таму варта быць з Хрыстом, бо без Яго мы рассейваем нашыя сілы на розныя рэчы і занядбоўваем збіранне дабра на вечнасць. Часам мы можам так зацягнуцца ў барацьбу са злом, што ўжо не хапае часу на дабро. Трэба чыніць добрыя ўчынкі і пазбягаць зла.

Калі Хрыстус ведае твае думкі, то што ты робіш з адказамі, якія Ён дае на твае пытанні, жаданні і суджэнні?

Ці ведаеш ты сваё пакліканне?

Чаму Апосталы будуць суддзямі? Чыёй моцаю яны выганяюць злых духаў?

Што ты робіш у сваім жыцці: збіраеш ці рассейваеш?

Брат Юліуш Пырэк OFMCap, Польшча

ЕВАНГЕЛЛЕ

Мк 12, 28b–34

Пан Бог наш — Пан адзіны; любі Яго

+ Чытанне святога Евангелля паводле Марка.

У той час:

Адзін кніжнік, падышоў да Езуса і спытаўся ў Яго: Якая запаведзь першая з усіх? Езус адказаў: Першая такая: слухай, Ізраэль, Пан Бог наш — Пан адзіны; любі Пана Бога твайго ўсім сэрцам тваім, і ўсёю душою тваёю, і ўсім розумам тваім, і ўсёй моцаю тваёй. Другая: Любі бліжняга твайго, як самога сябе. Няма іншай запаведзі, большай за гэтыя.

І сказаў Яму кніжнік: Добра, Настаўнік, Ты праўду сказаў, што ёсць адзін і няма іншага, апроч Яго. Любіць Яго ўсім сэрцам, і ўсім розумам, і ўсёю душою, і ўсёю моцаю; і любіць бліжняга, як самога сябе — гэта больш за ўсе ахвяры і ўсеспаленні. Езус, убачыўшы, што той разумна адказвае, сказаў яму: Недалёка ты ад Валадарства Божага. І ніхто ўжо больш не адважваўся пытацца ў Яго.

Гэта слова Пана.

 Catholic.by

Кніжнік пачуў, як Езус абвясціў, што Бог ёсць Богам жывых, а не памерлых. У адказ на «загадку», чыёй жонкай будзе ў раі жанчына, якая мела сем мужоў, Хрыстус сказаў: «Ці не таму памыляецеся, што не ведаеце ні Пісання, ні моцы Божай? Бо калі ўваскрэснуць, не будуць ні жаніцца, ні выходзіць замуж, але будуць як анёлы ў нябёсах. А наконт таго, што мёртвыя ўваскрэснуць, ці не чыталі вы ў кнізе Майсея, як Бог з цярновага куста прамаўляў да яго, кажучы: “Я Бог Абрагама, Бог Ісаака і Якуба”? Бог не ёсць Богам мёртвых, але жывых! Таму вы моцна памыляецеся».

Чаму кніжнік запытаўся, якая запаведзь найбольшая? Справа ў тым, што ў юдэяў 613 запаведзяў і ад часу, калі іх акрэслілі, яны ўсцяж вялі спрэчкі, якія з іх найважнейшыя. Першая запаведзь сярод усіх азначае, што з яе вынікаюць усе іншыя. Выкананне гэтай запаведзі дазваляе захаваць увесь закон. Запомніць усе 613 запаведзяў складана, таму засваенне адной найважнейшай спрашчае заданне.

Першая запаведзь — «Слухай, Ізраэль». Менавіта ад слухання прыходзіць любоў усім сэрцам, усёй душою, усім розумам і ўсімі сіламі, таму што Бог адзіны варты такой адданасці. Дзякуючы гэтай любові да Бога мы адкрываем другую запаведзь, якая «правярае» выканенне першай: любі бліжняга, як сябе самога. Менавіта калі слухаеш Бога, то ведаеш, як любіць самога сябе, а значыць — як любіць і бліжняга. Часам ты сам для сябе з’яўляешся перашкодай, калі, напрыклад, не можаш сабе прабачыць, а як тады ў адносінах да іншага?  Любоў да самога сябе, ажно да ступені любові да ворагаў, заключана ў першай запаведзі. Любіць бліжняга трэба не толькі тады, калі ён да цябе добры, але і тады, калі ён цябе крыўдзіць. Немагчыма, аднак, любіць бліжняга без апоры на запаведзь «Слухай, Ізраэль». Таму абедзьве запаведзі ўзаемна тлумачаць сябе.

Кніжнік падкрэсліў, што любоў да Бога і бліжняга каштоўная значна больш, чым усе ўсеспаленні і ахвяры, якія складаліся ў Ерузалемскай святыні. Такім чынам, на першым месцы ставіцца ўнутраны культ Бога. Што не азначае, быццам усеспаленні і ахвяры страцілі сваё значэнне. Яны напаўняюцца значэннем пры ўмове любові ў сэрцы чалавека.

Тое, чаго хоча Бог, — гэта разумнае дзеянне чалавека, які свабодна любіць Яго ўсім сэрцам, усёй душою, усім розумам і ўсімі сваімі сіламі, якія ёсць ўнутры яго, у тым ліку ірацыянальнымі сіламі: запалам, жаданнямі і прагненнямі.

Па чым ты пазнаеш, што любіш бліжняга як сябе самога?

Чаму панаванне над сабой звязанае з любоўю да Бога і бліжняга?

Брат Юліуш Пырэк OFMCap, Польшча

ЕВАНГЕЛЛЕ

Лк 18, 9–14

Мытнік пайшоў у дом свой апраўданы, а не фарысей

+ Чытанне святога Евангелля паводле Лукі.

У той час:

Езус расказаў такую прыпавесць некаторым упэўненым у сваёй праведнасці, якія пагарджалі іншымі: Два чалавекі зайшлі ў святыню памаліцца; адзін фарысей, а другі мытнік. Фарысей, стаўшы, маліўся сам сабе так: Божа, дзякую Табе, што я не такі, як іншыя людзі, рабаўнікі, несправядлівыя, распуснікі або як гэты мытнік. Пашчуся два разы на тыдзень, даю дзесяціну з усяго, што набываю. 

А мытнік, стоячы воддаль, не адважваўся нават падняць вачэй да неба, але, б’ючы сябе ў грудзі, казаў: Божа, будзь міласцівы да мяне, грэшніка. 

Кажу вам, што менавіта гэты пайшоў у дом свой апраўданы, а не той, бо кожны, хто ўзвышае самога сябе, прыніжаны будзе, а хто прыніжае сябе, узвысіцца.

Гэта слова Пана.

 Catholic.by

«Міласэрнасці хачу, а не ахвяры, пазнання Бога, а не ўсеспалення». Бог прагне міласэрнасці і хоча, каб мы Яго пазнавалі. На малітве мы выказваем сваю любоў і пазнаём Бога, хто Ён і які Ён. Аднак малітва становіцца таксама прасторай пазнання самога сябе.

Пасля таго, як Хрыстус расказаў прыпавесць пра несправядлівага суддзю, які паддаўся просьбам удавы і абараніў яе, Ён задаў таксама пытанне: «Аднак Сын Чалавечы, прыйшоўшы, ці знойдзе веру на зямлі?» Выразам веры з’яўляецца малітва. Таму, калі Сын Чалавечы прыйдзе на зямлю, ці знойдзе яшчэ каго-небудзь, хто ўмее маліцца?

У прыпавесці Хрыста мы сустракаемся з дзвюма асобамі: фарысеем, які павінен умець маліцца, якога вучылі малітве, і мытнікам. Фарысей пачынае з малітвы падзякі за тое, што праведны і не грашыць: злодзеі сквапныя, таму рабуюць іншых, злачынцы не захоўваюць закон, бо клапоцяцца толькі пра ўласныя інтарэсы, а чужаложнікі няверныя сваім жонкам, бо не пануюць над сваёй пажадлівасцю. Мытніка фарысей не ведае. Ён бачыць мытніка, але невядома, рабуе ён іншых ці бярэ столькі, колькі яму загадалі. Невядома, захоўвае ён закон ці не. Фарысей яго асуджае, прызнае сябе лепшым, бязгрэшным, праведным, а гэтым чалавекам пагарджае. Фарысей не лічыць, што яму патрэбна навяртанне, ён навернуты.

Мытнік таксама стаіць на нагах, ён не на каленях. Толькі стаіць ён далёка ад сярэдзіны святыні. Стоячы, не асмельваецца вочы падняць у бок неба, бо сорамна яму знаходзіцца ў месцы прысутнасці Святога Бога. Адзінае, што можа рабіць мытнік у прысутнасці Бога — гэта біць сябе ў грудзі (жэст пакаяння) і выказваць сваю грэшнасць: «Божа, будзь міласцівы да мяне, грэшніка». Ён не разглядае іншых, а глядзіць на ўласныя грахі і ў святле Божай святасці каецца за іх. Ён таму і адыйшоў апраўданы Богам, што сам сябе не апраўдваў, а спадзяваўся, што Бог яго апраўдае. Мытнік не давяраў сваім учынкам і сваёй праведнасці. Ён скарыўся перад Богам, каб у пакоры пазнаць Яго святасць. У гэтым і заключаецца вера, якую будзе шукаць Хрыстус, калі прыйдзе.

Колькі ў табе самаўпэўненасці? Ці не спадзяешся ты на сваю праведнасць?

Што цябе пабуджае да малітвы? Што твая малітва выражае?

Ці судзіш ты людзей на малітве?

Якім чынам Божая прысутнасць дапамагае табе пазнаць самога сябе?

Брат Юліуш Пырэк OFMCap, Польшча